HERBAL GARDEN

विडंग

Classification

चरक- कृमिघ्न, कुष्ठघ्न, तृप्तिघ्न, शिरोविरेचन
सुश्रुत- सुरसादि, पिप्पल्यादि
भावप्रकाश- त्रिमद

Synoyms

कृमिघ्न - कृमिनाशक
चित्रतंडुल - बीजों पर सफेद दाग होते हैं
वेल्ल - मृदु शाखाओं के कारण वल्ली सदृश

Habit

गुल्म

Habitat

North-Eastern states of India like Assam, Meghalaya etc

Morphology

  • फल - रक्ताभ से कृष्ण वर्ण तक, मरिच के सदृश गोलाकर और झुर्रीदार

Chemical Composition

Embeline – effective mostly against Tapeworm Christembine

Guna-Karma

Rasa- कटु
Guna- लघु, रूक्ष, तीक्ष्ण
Virya- उष्ण
Vipaka- कटु
Karma- कृमिनाशक
Doshakarma- कफवात शामक

Medicinal uses

कृमि
अग्निमांद्य
उदरशुल
अजीर्ण
मेदोरोग
प्रमेह

Useful Part

फल

Doses

फल चूर्ण – 5 to 10g

Important Formulation

विडंगारिष्ट
कृमिकुठार रस
विडंग तैल

Shloka

"विडङ्गं कृमिघ्नं तिक्तं कटुं दीपनीयकम्।
गुल्मशूलानिलश्रेष्ठं श्लेष्मपित्तविनाशनम्॥" (चरक संहिता (सूत्रस्थान 4/13)
"विडङ्गं कृमिघ्नं तिक्तं कटुं दीपनीयकम्।
गुल्मशूलानिलश्रेष्ठं श्लेष्मपित्तविनाशनम्॥" (भावप्रकाश निघंटु (हरीतकी वर्ग))
"विडङ्गं कृमिघ्नं श्रेष्ठं तीक्ष्णोष्णं दीपनीयकम्।
गुल्मारुचिकफघ्नं च पाचनं लघु शोधनम्॥" (sharangdhar)
"विडङ्गं कृमिनाशाय सर्वेषां कृमिजन्मनाम्।
श्रेयो हि कृमिघ्नेषु विडङ्गं परिकीर्तितम्॥" (Bhaisajya ratnavali)

Hindi Name​

वायविडंग

English Name

False Black Pepper

Botanical Name

Embelia ribes Burm f. (इम्बेलिया रिब्स)

Family

Myrsinaceae (मर्सिनेसी)